Vraag een organisatie naar haar cultuur en de kans is groot dat er woorden vallen als open, betrokken, professioneel of mensgericht.
Maar een werkcultuur ontstaat niet in een strategiesessie.
Je ziet haar op maandagochtend.
In wie er iets durft te zeggen tijdens een overleg. In hoe er wordt gereageerd als iemand een fout maakt. In de ruimte die een jonge medewerker voelt om een vraag te stellen. In wat een leidinggevende doet wanneer de druk oploopt. En misschien nog wel het meest in alles wat mensen allang voelen, maar niet meer uitspreken.
Stephen van der Leij spreekt over werkcultuur vanuit die menselijke werkelijkheid.
Niet over hoe een organisatiecultuur er op papier uit zou moeten zien, maar over wat er daadwerkelijk tussen mensen gebeurt.
Want daar wordt cultuur iedere dag opnieuw gemaakt.
Sommige organisaties functioneren uitstekend en voelen toch niet goed.
De resultaten worden gehaald. Vergaderingen gaan door. Mensen doen hun werk.
Maar ondertussen kan er van alles ontstaan.
Collega's die zich terugtrekken. Irritaties die nooit echt worden uitgesproken. Teams waarin mensen vooral naast elkaar werken. Jonge medewerkers die binnenkomen met verwachtingen die botsen met hoe het altijd ging. Leidinggevenden die oprecht ruimte willen geven, maar merken dat die ruimte niet altijd zo wordt ervaren.
Je ziet het niet terug in een organogram.
Maar mensen voelen het wel.
Stephen brengt juist die onderstroom naar boven. Met verhalen en observaties die herkenbaar genoeg zijn om om te lachen en soms dichtbij genoeg komen om daarna even stil van te worden.
Cultuur zit in duizenden kleine momenten.
In hoe we met elkaar praten als er spanning ontstaat.
In welk gedrag we waarderen.
In wie er wordt gehoord en wie niet.
In de ruimte voor verschil.
In wat er gebeurt wanneer iemand zegt: ik trek dit niet meer.
En in de verhalen die binnen een organisatie worden doorgegeven over wat hier ‘normaal’ is.
Daarom kun je werkcultuur niet los zien van leiderschap, generaties, samenwerking, motivatie en zingeving.
Ze beïnvloeden elkaar voortdurend.
Stephen laat zien hoe die verbanden werken zonder van cultuur een theoretisch model te maken. Hij brengt het terug naar iets wat iedereen in de zaal kent:
hoe is het eigenlijk om hier samen te werken?
Een organisatie kan jarenlang goed functioneren vanuit bepaalde gewoontes en verwachtingen.
Totdat de wereld eromheen verandert.
Nieuwe generaties komen binnen. Medewerkers kijken anders naar de rol van werk in hun leven. Leiderschap wordt anders beoordeeld. Onderwerpen die vroeger privé bleven, worden meegenomen naar de werkvloer.
Dan kan er spanning ontstaan tussen hoe we het altijd hebben gedaan en wat mensen nu nodig hebben.
Stephen vindt juist dat spanningsveld interessant.
Niet omdat alles wat oud is moet verdwijnen en alles wat nieuw is beter zou zijn.
Maar omdat cultuur pas kan bewegen wanneer mensen bereid zijn te onderzoeken waarom iets ooit normaal is geworden en of het dat nog steeds moet zijn.
Stephen komt een organisatie niet vertellen wat haar nieuwe kernwaarden moeten worden.
Zijn kracht zit ergens anders.
Hij kan een zaal laten herkennen wat er normaal gesproken moeilijk in woorden te vangen is.
Door verhalen te vertellen. Door verbanden te leggen. Door soms een vraag te stellen die langer blijft hangen dan het antwoord.
Zijn stijl is persoonlijk en toegankelijk, met humor waar het kan en scherpte waar het nodig is.
Geen managementjargon.
Geen tien stappen naar de perfecte bedrijfscultuur.
Wel een verhaal waardoor medewerkers en leidinggevenden opnieuw kijken naar hun eigen rol in de cultuur waarvan ze iedere dag onderdeel zijn.
Want werkcultuur is uiteindelijk niet iets wat de organisatie heeft.
Mensen maken haar samen.
Op de moderne werkvloer werken mensen samen die in verschillende tijden zijn opgegroeid.
Dat zie je terug in verwachtingen rond feedback, hiërarchie, autonomie, loyaliteit, ontwikkeling en de betekenis van werk.
De komst van Generatie Z maakt sommige verschillen extra zichtbaar, maar Stephen waakt ervoor om ieder probleem tot een generatieprobleem te maken.
Soms botst een generatie met een bestaande cultuur.
Soms maakt een nieuwe generatie alleen zichtbaar wat anderen al veel langer voelden.
En soms blijkt een vermeend generatieverschil uiteindelijk vooral een verschil tussen mensen.
Juist die nuance maakt het gesprek interessanter.
Niet: hoe krijgen we iedereen weer hetzelfde?
Maar: hoe bouwen we een cultuur waarin verschil niet automatisch afstand betekent?
Leiders hebben invloed op cultuur, maar ze kunnen haar niet in hun eentje bepalen.
Wat zij wél kunnen beïnvloeden, is de ruimte waarin cultuur ontstaat.
Wat gebeurt er wanneer iemand een afwijkende mening heeft?
Hoe wordt er geluisterd?
Welke fouten mogen worden gemaakt?
Welk gedrag wordt daadwerkelijk beloond los van wat er in de kernwaarden staat?
En voelen medewerkers dat hun bijdrage ertoe doet?
Daar raken werkcultuur en leiderschap elkaar.
Stephen helpt een publiek niet alleen naar ‘de organisatie’ of ‘het management’ te kijken, maar ook naar zichzelf.
Want cultuur ontstaat óók in hoe collega's op elkaar reageren, wat een team laat gebeuren en welke gesprekken we wel of juist niet voeren.
Een lezing over werkcultuur past bij organisaties waar iets verandert, schuurt of opnieuw bekeken mag worden.
Bij teams waarin samenwerking onder druk staat.
Bij organisaties die verschillende generaties met elkaar willen verbinden.
Bij leiders die merken dat betrokkenheid niet vanzelf ontstaat.
Bij bedrijven en publieke organisaties die groeien of veranderen en zich afvragen welke cultuur ze onderweg willen behouden.
Maar ook wanneer er niet direct een probleem is.
Soms is juist dát het goede moment om met elkaar te onderzoeken:
wat voor organisatie willen wij eigenlijk zijn voor de mensen die hier werken?
Stephen stemt zijn lezing af op het publiek en op de werkelijkheid van de organisatie. Daardoor gaat het niet over een theoretische ideale werkcultuur, maar over de cultuur die mensen iedere dag zelf ervaren en vormgeven.
Een keynote verandert niet ineens een complete organisatiecultuur.
Dat moet je ook niet beloven.
Maar een lezing kan wel iets anders doen.
Een patroon zichtbaar maken.
Woorden geven aan iets wat mensen al langer voelen.
Een gesprek openen dat tot dat moment niet werd gevoerd.
Of ervoor zorgen dat iemand de volgende werkdag anders naar een collega, medewerker of leidinggevende kijkt.
En soms begint verandering precies daar.
Niet met een nieuw cultuurprogramma.
Maar met mensen die iets zien wat ze daarvoor nog niet zagen.
Zoek je een spreker over werkcultuur voor een congres, teamdag, leiderschapsdag of organisatiebijeenkomst?
Vertel via het contactformulier wat er binnen jullie organisatie speelt en wat je met de bijeenkomst wilt bereiken. Stephen neemt daarna persoonlijk contact op om te bespreken welke insteek het beste past bij jullie organisatie en publiek.